Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?

Ngày xuân viếng mộ cụ Nguyễn Du: Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?

Sau tân niên NYDO Vietnam rộn ràng ở quán cafe, khoảng hơn 12 đứa ở lại lập sới đánh bài, còn 5 người nữa được tôi rủ sang viếng mộ cụ Nguyễn Du.

Lần đầu tiên tôi đặt chân đến đây là tầm tháng 3 năm 2017, trong chuyến hành trình dọc Việt Nam. Sau đó mấy tháng thì liên lạc với chú Khoa Ban quản lý di tích để được tổ chức Trại hè YISC Hạt giống Kiến tạo 2017 Bây giờ ngẫm lại mới thấy bản thân mình thay đổi nhiều thật, trước nhất là sự nhạy cảm đối với lớp tiền nhân.

Bức ảnh chụp ở phía bên mộ cụ Nguyễn Du, hồi tháng 3 2017.

Tôi hồi trước, chỉ biết cụ Nguyễn Du là thi sĩ. Sau này tìm hiểu nhiều mới rõ tổ tiên của cụ có truyền thống khoa hoạn nổi danh ở làng Tiên Điền này. Trước cụ, sáu bảy thế hệ viễn tổ đã từng đỗ đạt làm quan. Con cháu họ Nguyễn ở Tiên Điền chinh qua tất cả những biến động dồn dập, thậm chí là  “ tang thương” của gia đình và thời thế, thời nhà Tây Sơn và nhà Nguyễn. Khu di tích bao gồm một quần thể các di tích của dòng họ Nguyễn Tiên Điền vốn trải dài trên địa bàn toàn xã, nhưng phần lớn đã là phế tích, sau này mới được quy hoạch lại thành một quần thể như bây giờ.

Có đoạn nhận xét này “Du là người Nghệ An, học rộng giỏi thơ, càng giỏi về Quốc ngữ. Nhưng là người nhút nhát, mỗi khi ra mắt vua thì sợ sệt không hay nói gì.” (Đại Nam thực lục). Như ý kiến của các ông Trịnh Vân Định, Trần Nho Thìn cho đó là một cách khéo léo để giữ toàn mạng và thăng tiến trong thời loạn, mặc dù trong văn thơ của Nguyễn Du thường đề cao những anh hùng thời loạn, nhưng ông chọn cách sống khác, cống hiến nhưng “ẩn dật” trong chốn quan trường.

Các em học viên trại hè YISC 2017 Hạt giống kiến tạo

Chọn khu di tích Đại thi hào Nguyễn Du để tổ chức trại hè lãnh đạo trẻ YISC là cũng mang rất nhiều hàm ý. Thời kì đó, dòng họ Nguyễn ở Tiên Điền cùng với dòng họ Nguyễn Huy ở Trường Lưu và Phan Huy ở Canh Hoạch (Can Lộc) là 3 dòng họ có công lớn trong việc xây dựng  Nghệ An thành một vùng đất thi thư văn vật. Cũng với góc nhìn đó, tôi hi vọng các bạn trẻ tham dự trại hè có thể cảm nhận được trách nhiệm, có động lực cùng nhau đóng góp  cho cộng đồng họ đang sống.

Sự nghiệp văn chương của họ Nguyễn ở Tiên Điền có thể nói được khơi nguồn từ Nguyễn Nghiễm (thân sinh cụ Nguyễn Du), nhưng con người đã tạc khắc danh tiếng vào tâm tư hậu thế và nhân loại chính là Đại thi hào Nguyễn Du. Vì lẽ đó mà sau này, ngôi trường đào tạo viết văn duy nhất ở Việt Nam được lấy tên người – Trường viết văn Nguyễn Du, nơi khởi tạo những giá trị văn chương đích thực cái nôi của những tài năng viết lách. 

Tôi nói với các em “ Khu mộ cụ Nguyễn Du không phải là nơi dập dìu hương khói đầu năm như những nơi khác, mình cố gắng mỗi năm đưa các em đến một nơi có ý nghĩa thực sự. Cái ý nghĩa, chân thành mà nói thì không phải ai cũng nhận ra được, Mình cũng đang phải tích lũy dần dần để có được cái nhạy cảm nhất định về tiền nhân tiền sự đây”.  

Ngày xuân viếng mộ cụ Nguyễn Du: Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?

Cầm chai rượu để kính cụ , mấy đứa cười tươi thế này thôi chứ đang rất sợ bị kiểm tra nồng độ cồn. Công an mà vợt vào một cái là bớt hân hoan ngay.

 

Ngày xuân viếng mộ cụ Nguyễn Du: Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?

Bất tri tam bách dư niên hậu
Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?

02.2018

Để lại bình luận

Loading Facebook Comments ...
0 Comments

Leave a Comment